“Sinh vật lạ” Pterodactyl giữa bầu trời Los Angeles

“Sinh vật lạ” Pterodactyl giữa bầu trời Los Angeles

Trong gần 30 năm, Eric Owen Moss, thành viên của Viện Kiến trúc Mỹ (AIA), không chỉ thiết kế những tòa nhà riêng biệt mà ông còn xây dựng cả “một thành phố trong một thành phố”. Đó là khu Hayden Tract tại thành phố Culver, trực thuộc bang California, Mỹ. Những thiết kế như tháp Samitaur, Stealth, Slash and Backslash, tòa tháp xương rồng Cactus, Waffle và gần đây nhất là công trình Rterodatyl hoàn thành trong năm 2015 vẫn trụ vững tâm trí của những người đã từng biết đến nó.

Được xây trên nền thấp của một bãi giữ xe, cả một tòa nhà là những khối hộp khổng lồ xếp chồng chéo lên nhau không theo bất kỳ một quy tắc nào, giống hệt như bộ đồ chơi xếp hình của trẻ con. Khi tiến vào bên trong, tòa nhà này cũng có tầng trệt theo kiểu truyền thống, nhưng tầng trên cùng lại mang những hình dáng và cấu trúc khác nhau dựa trên cấu trúc và góc của những chiếc hộp. Trong một khu dân cư mà xung quanh chỉ toàn những kiến trúc thấp hoặc trung bình thì tòa nhà này nổi lên như một “sinh vật lạ” giữa bầu trời Los Angeles.

Pterodatyl được xem như một ví dụ tiêu biểu đại diện cho chất thơ thời hiện đại trong các thiết kế của kiến trúc sư Moss. Không chỉ thế, Pterodactyl còn thể hiện cái nhìn trừu tượng của Moss về khung cảnh nơi đô thị sau thời kỳ công nghiệp hóa.

Trải qua nhiều thập kỷ, Moss khiến bạn tò mò đồng thời thúc giục bạn khám phá từng mảnh ghép của thành phố mà ông tạo ra, vậy Pterodactyl phải chăng là mảnh ghép cuối cùng?

Giống như bản chất của một thành phố, dự án Hayden Tract không có điểm bắt đầu cũng như không có điểm kết thúc. Luôn có một vài dự án xây dựng khác đang ngầm diễn ra. Pterodactyl hoàn thành dần dần với từng mảnh ghép rời rạc. Khi quan sát, tưởng chừng như ta cảm nhận được một sự thống nhất với những tòa nhà còn lại mà Moss thiết kế, nhưng thực chất đó chỉ là một sự lừa dối. Vì tất cả các tòa nhà đều khác nhau.

Pterodactyl có cấu trúc phức tạp hơn tất cả các tòa nhà còn lại: nó phức tạp nhất, đòi hỏi xử lý kỹ thuật cao nhất và phải chờ đến khi giá cho thuê mặt bằng của tòa nhà tăng cao tới một mức tương xứng, ta mới có thể cảm nhận được lập trường kỳ quặc của Moss khi xây dựng tòa nhà này.

Khu vực đầu tiên đập vào mắt ta khi bước vào khu Hayden Tract khiến ta nghĩ ngay đến khuôn viên trường đại học với những một sự lien kết ngoại biên giữa các tòa nhà. Nhưng đây không phải sân trường đại học Harvard, nó phức tạp hơn thế. Nếu bạn ở đây vào tối thứ 6, bạn có thể thấy nơi đây vô cùng tấp nập, bao gồm công ty truyền thông, quán bar, khu đánh bóng bàn, đàn ông, phụ nữ, trẻ em cùng dắt chó đi dạo. Họ đang bàn tán rôm rả về dự án dẫn nước ngọt tái tạo về tất cả ngõ ngách của nơi đây.

Hàng năm trời, cuộc tranh cãi về thành phố Culver luôn xoay quanh về mục đích xây dựng và khả năng thu hút của công trình. Nhưng trải qua một thời gian, mọi người bắt đầu hiểu ra công trình này chính là nguồn lợi nhuận dồi dào cho truyền thông, quảng cáo và nghệ thuật. Mọi người bắt đầu hiểu rằng, sự sáng tạo có thể gây ấn tượng nhiều hơn giấy mực, và sự sáng tạo đó đã hòa vào cùng nghệ thuật kiến trúc.

Nếu quan sát một cách chi li, đây cũng chỉ là một thiết kế theo kiểu truyền thống, với phần sân trước, một lối vào và những đoạn đường dốc dẫn vào bãi giữ xe được bố trí một cách đối xứng. Quyết định cuối cùng luôn thuộc về bạn, rằng đây là một công trình hoàn toàn mới hay chỉ mô phỏng một thế giới mà ở đó mọi thứ vừa trải qua quá trình tái sinh.

Công trình này phức tạp ở chỗ nó là sự tổng hợp và trộn lẫn của những thứ đơn giản với nhau. Nguyên nhân khiến nó trở nên phức tạp nằm ở phương pháp mà người kiến trúc sư đã dùng để phối hợp những yếu tố đơn giản đó. Ví dụ như cổng vào hầm để xe phía Tây được thu nhỏ và được kéo hẳn sang một bên để tránh đi khung cảnh chật kín những xe.

Thiết kế của tòa nhà tạo ra những kẻ hở kích thích trí não bạn tưởng tượng nhiều hơn, từ đó dẫn đến sự phức tạp hóa mỗi khi bạn quan sát nó.

Biến hóa hình dáng của những chiếc hộp thông thường theo một cách dị thường sẽ cho ra kết quả ấn tượng và đầy tính nghệ thuật như công trình Pterodactyl của nhà kiến trúc sư Eric Owen Moss.

Thu Hà (tổng hợp)

menandlife.vn